Jeszcze do niedawna kinematografia galicyjska prawie w og\u00f3le nie istnia\u0142a. Przemys\u0142 filmowy w bardzo ograniczonym wymiarze pojawi\u0142 si\u0119 dopiero w latach siedemdziesi\u0105tych XX wieku. Jednak poza kilkoma filmami pe\u0142nometra\u017cowymi z lat osiemdziesi\u0105tych i dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych sytuacja nie uleg\u0142a zmianie a\u017c do 2006 roku.<\/p>\n\n\n\n
W\u00f3wczas to w\u0142adze Galicji stworzy\u0142y program wsparcia dla m\u0142odych filmowc\u00f3w z regionu. Pomoc ta mia\u0142a charakter bezzwrotny i by\u0142a traktowana bardziej jako stypendia ni\u017ali dotacja na produkcj\u0119 film\u00f3w. Celem by\u0142o wspieranie kreatywno\u015bci i rozw\u00f3j lokalnej kinematografii.<\/p>\n\n\n\n
Talent nie rodzi si\u0119 spontanicznie i poza finansowaniem oraz wysi\u0142kiem artyst\u00f3w, niezb\u0119dne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c sprzyjaj\u0105ce okoliczno\u015bci. Niezwykle istotne jest zatem zdefiniowanie element\u00f3w sprawiaj\u0105cych, \u017ce kino wywodz\u0105ce si\u0119 z jednego z biedniejszych region\u00f3w Hiszpanii podbi\u0142o \u015bwiatowe salony. Sukces, jak m\u00f3wi przys\u0142owie, ma wielu ojc\u00f3w i poza oczywistymi zdolno\u015bciami galicyjskich re\u017cyser\u00f3w, mo\u017cemy wyr\u00f3\u017cni\u0107 cztery elementy: edukacj\u0119, pokazy film\u00f3w galicyjskich w regionie, wsparcie instytucji oraz zainteresowanie medi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Trzy podstawowe o\u015brodki kszta\u0142cenia galicyjskich tw\u00f3rc\u00f3w to Uniwersytet Pompeu Fabra w Barcelonie, EICTV na Kubie oraz utworzony w 2003 roku kierunek filmowy na Uniwersytecie w Santiago de Compostela. Za edukacj\u0105 w murach szkolnych stoj\u0105 jednak konkretni ludzie i ich wiedza, program nauczania, talent dydaktyczny oraz zaanga\u017cowanie. Nale\u017cy wyr\u00f3\u017cni\u0107 przede wszystkim Margarit\u0119 Ledo i Beli Martinez, kt\u00f3re w Santiago po\u0142o\u017cy\u0142y podwaliny pod inspirowanie student\u00f3w i kierowanie ich zainteresowa\u0144 ku kinu artystycznemu. Kolejn\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra odegra\u0142a wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w tym procesie jest Alberte Pag\u00e1n, ojciec galicyjskiego kina eksperymentalnego. To filmowiec, badacz kina awangardowego, autor wielu ksi\u0105\u017cek i artyku\u0142\u00f3w, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 r\u00f3wnie\u017c rozmowy z takimi ikonami kina jak Peter Kubelka i Ken Jacobs..<\/p>\n\n\n\n
Poza edukacj\u0105 szkoln\u0105 kluczowe by\u0142o stworzenie lokalnych klub\u00f3w filmowych takich jak Lumi\u00e8re w Vigo, Padre Feij\u00f3o w Ourense i Cineclube de Compostela w Santiago oraz aktywno\u015b\u0107 Filmoteki w Galicji. Od samego pocz\u0105tku ich dzia\u0142alno\u015bci prezentowano tam mniej znane klasyki \u015bwiatowego kina oraz filmy lokalnych tw\u00f3rc\u00f3w. Obok klub\u00f3w filmowych powstawa\u0142y i rozwija\u0142y si\u0119 festiwale filmowe, takie jak cho\u0107by Play-Doc, Curtocircu\u00edto, Cineuropa, (S8) Mostra de Cinema Perif\u00e9rico i FICBUEU. Wychowano w ten spos\u00f3b nowe pokolenia dojrza\u0142ych filmowo widz\u00f3w. Wiedza o kinie, odwaga i bogactwo programowe sprawiaj\u0105, \u017ce jako mi\u0142o\u015bnik kina z Polski, zazdroszcz\u0119 mieszka\u0144com Galicji mo\u017cliwo\u015bci dost\u0119pu do film\u00f3w, o kt\u00f3rych cz\u0119sto w Polsce w og\u00f3le nie s\u0142yszano.<\/p>\n\n\n\n
Kolejnym elementem by\u0142o wsparcie medi\u00f3w, kt\u00f3re informowa\u0142y o tym, co si\u0119 dzieje w kinie galicyjskim. Cz\u0119sto by\u0142y to inicjatywy oddolne, jak cho\u0107by za\u0142o\u017cony w 2009 roku przez Martina Pawley\u2019a, Xurxo Gonz\u00e1leza i Jos\u00e9 Manuela Sande blog Acto de Primavera oraz A Cuarta Parede \u2013 pierwsze elektroniczne czasopismo filmowe w j\u0119zyku galicyjskim, powsta\u0142e w 2011 roku. Istotn\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 Xornal de Galicia, kt\u00f3ry na swoich \u0142amach wspiera\u0142 lokalnych filmowc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
To wszystko zbudowa\u0142o bardzo silne fundamenty. Ale prawdziwa bomba wybuch\u0142a w 2010 roku, gdy film Olivera Laxe\u2019a pt. \u201eYou All Are Captains\u201d zosta\u0142 uhonorowany licznymi nagrodami, w tym mi\u0119dzy innymi nagrod\u0105 FIPRESCI na festiwalu filmowym w Cannes. Od tej chwili \u015bwiatowe media i bran\u017ca filmowa zacz\u0119\u0142y coraz cz\u0119\u015bciej spogl\u0105da\u0107 w stron\u0119 Galicji. Zreszt\u0105 kolejne sukcesy galicyjskich film\u00f3w nadesz\u0142y wkr\u00f3tce. Pojawi\u0142 si\u0119 szereg obraz\u00f3w, kt\u00f3re zdobywa\u0142y \u015bwiatowe festiwale, jak cho\u0107by: \u201eVikingland\u201d (re\u017c. Xurxo Chirro, FID Marseille, 2011), \u201eArraianos\u201d (re\u017c. Eloy Enciso, Locarno, 2012), \u201eThe Fifth Gospel of Kaspar Hauser\u201d (re\u017c. Alberto Gracia, Rotterdam, 2013), \u201eCoast of death\u201d (re\u017c. Lois Pati\u00f1o, Locarno, 2013), \u201eTo be and to come back\u201d (re\u017c. Xacio Ba\u00f1o, Locarno, 2014).<\/p>\n\n\n\n
Rok 2010 jest szczeg\u00f3lny jeszcze z innego powodu. To w\u00f3wczas Martin Pawley, sta\u0142y wsp\u00f3\u0142pracownik Xornal de Galicia, zatytu\u0142owa\u0142 sw\u00f3j artyku\u0142 \u201e2010 rokiem Nowego Kina Galicyjskiego\u201d. Okre\u015blenie to by\u0142o p\u00f3\u017aniej wielokrotnie kwestionowane przez badaczy, krytyk\u00f3w filmowych, jak i samych tw\u00f3rc\u00f3w. Wielu z nich podkre\u015bla r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 tematyczn\u0105 i formaln\u0105, trudno jednak m\u00f3wi\u0107 o jednej szkole filmowej. Ale sam fakt \u017cycia we wsp\u00f3lnym kontek\u015bcie historycznym i geograficznym sprawia, \u017ce mo\u017cemy dostrzec powtarzaj\u0105ce si\u0119 tematy w odniesieniu do to\u017csamo\u015bci galicyjskiej. Migracja ze wsi do miast, wyludnianie si\u0119 wsi, lokalna mitologia i obrz\u0119dy, emigracja za granic\u0119, to tylko niekt\u00f3re pojawiaj\u0105ce si\u0119 w\u0105tki fabularne.<\/p>\n\n\n\n
W 2025 roku, pi\u0119tna\u015bcie lat po wyp\u0142yni\u0119ciu kina galicyjskiego na g\u0142\u0119bokie wody \u015bwiatowego kina, nadal \u015bwi\u0119ci ono triumfy. Wystarczy wskaza\u0107 cho\u0107by na trzy ostatnie tytu\u0142y, \u201eThe Rim\u201d (Alberto Gracia, Rotterdam, 2024), \u201eAriel\u201d (Lois Pati\u00f1o, Rotterdam, 2025) i \u201eSir\u0101t\u201d (Oliver Laxe, Cannes, 2025). \u201eNowe Kino Galicyjskie\u201d jest w dalszym ci\u0105gu bardzo istotnym g\u0142osem kina artystycznego.<\/p>\n\n\n\n
Wyb\u00f3r film\u00f3w do sekcji Cinemundo by\u0142 niezwykle trudny. To tylko trzy bloki filmowe, a ta kinematografia zas\u0142uguje na zdecydowanie du\u017co wi\u0119cej, bez problemu m\u00f3g\u0142bym zape\u0142ni\u0107 jeszcze kilka blok\u00f3w. Wybieraj\u0105c filmy, stara\u0142em si\u0119 kierowa\u0107, poza jako\u015bci\u0105 artystyczn\u0105 i znaczeniem dla \u201eruchu\u201d, ch\u0119ci\u0105 pokazania bogactwa i r\u00f3\u017cnorodno\u015bci tego nadal ma\u0142o znanego w Polsce kina. Podczas tegorocznej edycji Tramway Film Festival zaprezentujemy filmy zrealizowane w okresie od 2007 roku a\u017c do 2024 roku.<\/p>\n\n\n\n
Dzi\u015b Galicja to nie tylko Szlak \u015awi\u0119tego Jakuba, malownicze Wybrze\u017ce \u015amierci, wy\u015bmienite owoce morza i wino Albari\u00f1o. Coraz cz\u0119\u015bciej region ten kojarzy si\u0119 tak\u017ce z dobrym kinem \u2013 to w\u0142a\u015bnie tutaj narodzi\u0142o si\u0119 Nowe Kino Galicyjskie, kt\u00f3re od kilkunastu lat zdobywa uznanie na mi\u0119dzynarodowych festiwalach, wnosz\u0105c \u015bwie\u017co\u015b\u0107, oryginalno\u015b\u0107 i wyj\u0105tkow\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 artystyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Dzi\u0119kuj\u0119 wszystkim tw\u00f3rcom, kt\u00f3rych filmy mia\u0142em przyjemno\u015b\u0107 obejrze\u0107 \u2013 za inspiracje, emocje i pi\u0119kne prace. Szczeg\u00f3lne podzi\u0119kowania kieruj\u0119 do Manuela Peni G\u00f3meza, dyrektora i programera Bueu International Film Festival (FICBUEU) oraz V\u00edctora Paza Morandeiry z Filmoteca de Galicia za ogrom wiedzy i pomocy, kt\u00f3rymi mnie obdarzyli. To by\u0142a naprawd\u0119 pi\u0119kna filmowa przygoda!<\/p>\n\n\n\n
Bartosz Reetz<\/strong>, pomys\u0142odawca i dyrektor artystyczny Tramway Film Festival<\/em><\/p>\n\n\n\n Lista film\u00f3w wybranych do sekcji pozakonkursowej Cinemundo:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Not so long ago, Galician Cinematography was considered close to nonexistent. The film industry had first appeared as late as the 1970s, albeit in a very limited aspect. Apart from a few feature movies in the 80s and 90s, such would remain the status quo until the year 2006. It was then that the Galician […]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-458","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/458","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=458"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/458\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":466,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/458\/revisions\/466"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=458"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=458"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tramwayfilmfestival.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=458"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n